H Harfi İle Başlayan Osmanlıca Terimler, 515. Sayfa

Osmanlı Terimleri Sözlüğü

Hüsn-ü makta` Osmanlı teriminin Türkçe karşılığı, Edb: Bir manzumenin, bilhassa gazellerin son beyti demek olan "makta" dan evvelki beyit.

Hüsn-ü matla` Osmanlı teriminin Türkçe karşılığı, Edb: Bir gazelin ikinci beyti.

Hüsn-ü muamele Osmanlı teriminin Türkçe karşılığı, (Hüsn-i muâmele) İyi muâmele. Güzel hatt-ı hareket.

Hüsn-ü mücerred Osmanlı teriminin Türkçe karşılığı, Gayr olsun olmasın bizzat güzel olan şey. Bazı âza veya çizgilerin mütenasib terkib ve tertibiyle hâsıl olan hüsün, hüsn-ü mücerred değildir. Şartları zâil olsa, hüsün de zâil olur. Fakat, vücud, hayat, iman gibi varlıklar hüsn-ü mücerreddir ve bizzat güzeldirler. Güzellikleri başka şeylere bağlı değildir. * Hariçte maddi vücudu olmayan, ancak aklen mevsufsuz düşünülebilen hüsün ve zihnen anlaşılan güzellik.

Hüsn-ü niyet Osmanlı teriminin Türkçe karşılığı, (Hüsn-i niyet) İyi niyet. Temiz kalblilik.

Hüsn-ü ta`lil Osmanlı teriminin Türkçe karşılığı, Edb: Herhangi bir hâdisenin hakiki sebebini saklayarak, güzel ve hayalî bir sebep göstermeye hüsn-ü ta'lil denir. Bu gösterilen sebep hakiki olmamalı, fakat güzel olmalıdır.Bağ-ı âlemde yüzün menendi bir gül isteyüp.Cüst ü cu idüp gezer gülzarı bülbül şah şah.(Fatih Sultan Mehmed)Bülbülün, gül bahçesini daldan dala gezmesinin sebebi, âlem bağında sevgilinin yüzüne benzer bir gül aramasıdır.

Hüsn-ü tedbir Osmanlı teriminin Türkçe karşılığı, İyi düşünülerek tutulan yol. Tefekkür ile tasmim etmek, ihtiyar olunacak meslek ve harekete karar vermek. * Bir kimseden bir haberi nakil ve rivâyet eylemek. * Bir şeye iyi muvaffak olmak için o işe muvafık ve hesaplı hareket etmek.

Hüsn-ü telakki Osmanlı teriminin Türkçe karşılığı, (Hüsn-i telakki) İyi anlayış. İyi kabul ediş. Güzel telâkki etmek. Anlayış gösterip iyi niyetle kabul etmek.